Wees niet bang

Velen denken dat ‘liefde’ het woord is dat Jezus het meest gebruikte. Dit is niet helemaal correct. Jezus gebruikte vaker de woorden ‘vrees niet’, of ‘wees niet bang’. Eigenlijk moet ons dat niet verbazen, want angst is de oorzaak van veel lijden in de wereld.

De tijd is lang voorbij dat we bang moeten zijn voor wilde dieren. We hebben, ook in de tijd van Jezus, eerder angst voor onze eigen soort, voor andere mensen. We leven inderdaad niet alleen op de wereld, we vormen gemeenschap in ons gezin, onze wijk, onze familie … We willen onze band met deze gemeenschap niet verliezen, die band geeft ons zekerheid, rust en vertrouwen. Dat maakt het leven aangenaam.

Maar die gemeenschap van mensen kan ons ook angstig maken, omdat we het risico lopen om uitgestoten of afgewezen te worden. We moeten de regels volgen, de afspraken en gewoontes, alles is netjes verdeeld in goed en slecht. Dat kan ons zeker bang maken. Mensen kunnen elkaar ook kwetsen, op allerlei manieren, soms zelfs zonder kwade bedoelingen. Redenen genoeg dus om op kousenvoeten voorzichtig en schichtig om ons heen kijkend door het leven te gaan. Of om voortdurend aan te vallen, uit schrik zelf aangevallen te worden. En als dat niet volstaat is er nog de zekerheid dat we sterfelijk zijn.

Wees niet bang, zegt Jezus zondag. Want hij wilde dat we leven, voluit, zonder drukkende angst. Jezus wilde mensen genezen van die permanent aanwezige angsten. Angsten die verlammen, onderdrukken, gek maken, en ziek. Angst omdat we denken niet goed genoeg te zijn, niet nuttig, niet waardevol, niet succesvol, niet sterk, niet ijverig en werkzaam, niet slim genoeg … De schrik voor het oordeel van anderen kan zo dodelijk worden dat we gestorven zijn nog voor we echt geleefd hebben. In teveel gevallen is dat ook iets wat letterlijk gebeurt.

God wil dat we leven, daarom immers heeft hij ons het leven gegeven. Hij wil niet dat we het van schrik in de grond begraven. Tegen die angst voor elkaar en voor de dood is er maar één antwoord, namelijk vertrouwen. God geeft ons dat vertrouwen onvoorwaardelijk, in de hoop dat wij onszelf en elkaar ook een steeds groter vertrouwen kunnen schenken. Angst is het wapen van de machthebbers om gehoorzaamheid af te dwingen. Mensen die leven zonder angst of vrees en vooral hun menselijkheid volgen, kunnen daarom gevaarlijk zijn. Net zoals mensen die elkaar helpen, ondersteunen en bevrijden, die geleerd hebben om zichzelf en elkaar te vertrouwen. Zij leven écht, en doen anderen leven. Jezus leefde ook op die manier, en hij werd daarom te gevaarlijk voor de machthebbers. Ze doodden hem, maar zijn manier van leven is onsterfelijk geworden.