Het gebeurt soms dat iemand ons kwetst. We werden benadeeld, onterecht behandeld. De kwetsuur kan diep zijn, het aangedane onrecht groot. Zoiets maakt ons kwaad en we willen dat dit onrecht zo snel mogelijk ongedaan gemaakt wordt. Dat lukt niet altijd, bijvoorbeeld omdat de schade niet hersteld kan worden. Hoe moeten we dan omgaan met onze boosheid tegen die persoon? Het helpt als de dader fout bekent, zich verontschuldigt. Maar zelfs dan blijft het vaak moeilijk om de zaak te ‘klasseren’ en het allemaal achter zich te laten.
Vergeven is geen simpele aangelegenheid. Daarom ook horen we zondag in het evangelie dat Petrus aan Jezus vroeg hoe dikwijls we moeten vergeven. Petrus stelde voor om het te beperken tot zevenmaal – een zeer genereus voorstel. Jezus van zijn kant maakte er zevenmaal zeventig maal van, om duidelijk te maken dat hij het niet wilde beperken.
Vergeven was voor hem geen rekensom, geen berekening. Echte vergeving telt niet af tot er eindelijk gerechtigheid kan geschieden, tot de finale afrekening kan gebeuren. Vergeving stopt niet.
Waarom vergeven? Het gaat helemaal in tegen de mode om je niet te laten doen, om voor je rechten op te komen. Vergeven is dan verliezen. Vergeven is dan de hoop opgeven dat er gerechtigheid bestaat. Maar wie niet wil vergeven, die houdt de boosheid in stand. Die blijft verongelijkt, wrokkig, kwaad, geërgerd. Wie niet wil vergeven, koopt zich eigenlijk een ticket
voor de hel. Want wie leeft in boosheid en wrok kan zich niet meer veroorloven om vrolijk en gelukkig te zijn, om te lachen en blij te zijn. Iedereen moet immers kunnen zien en horen hoeveel onrecht hem of haar is aangedaan.
Kiezen voor vergeving is die hel van verbittering afwijzen. Kiezen voor vergeving is kiezen voor een andere weg, een weg die wel perspectief biedt. Maar het is een weg die lastig te gaan is. Vergeven heeft immers tijd nodig. Vergeving vereist dat we het geleden onrecht diep in de ogen kijken. En dat we tegelijk de vraag stellen of het de moeite wel is om de wrok en de boosheid hierover in stand te houden. En dat we aanvaarden dat we het antwoord niet weten, niet durven weten, nog niet.
Daarom stelde Jezus voor om te blijven vergeven, er niet mee te stoppen. Vroeg of laat wordt dan het antwoord duidelijk: het heeft geen zin om in wrok te blijven leven. Want niemand is daarmee gediend, jijzelf nog het minst. Vergeven is jezelf toestaan om te twijfelen aan je recht op vergelding. Vergeven gebeurt in stapjes, waarbij telkens een beetje boosheid achtergelaten wordt. Vergeven is beseffen dat barmhartigheid uiteindelijk zinvoller is dan gerechtigheid, vooral voor jezelf.
foto: Koen Mertens